Na złość fizyce, czyli nurkowanie z akwalungiem
Za najgłębsze miejsce na ziemi uchodzi Rów Mariański. Nie wiadomo dokładnie jaka jest jego głębokość, aczkolwiek prowadzone badania dowiodły, że waha się ona w granicach 10 - 11 tysięcy metrów. To prawie 11 kilometrów pod powierzchnią wody, gdzie panuje ciśnienie ok. 1100 atmosfer (ata/bar). I choć w XXI wieku człowiek ma już za sobą niejeden spacer po Księżycu, wyprawę na Mont Everest i wiele podróży na Biegun Północny, głębiny oceanu nadal pozostają niedostępne dla ludzkiej stopy. Woda w swej istocie jest na tyle nieprzyjazna, iż do tej pory nie wynaleziono kombinezonu, który na dużych głębokościach chroniłby ciało ludzkie przed jej zgubnym charakterem. Jedyne, co człowiek może w tej kwestii zrobić, to zanurzyć się łodzią podwodną lub spróbować płytszego nurkowania z akwalungiem.
|
|
| Scuba diving Indonesia - Bali - Komodo - Bunaken 2008 |
Zanurzony przedmiot wypiera tyle wody ile sam waży. Po nabraniu powietrza do płuc ciało ludzkie potrafi unosić się na powierzchni wody., jednak na wstrzymanym oddechu nie jesteśmy w stanie wytrzymać dłużej niż kilka minut. Poza tym organizm oddaje w wodzie ciepło 20 razy szybciej niż na powietrzu. Łatwo zatem wyobrazić sobie ile możemy wytrzymać w basenie i dlaczego tak szybko się wychładzamy. Podczas przemieszczania się światła białego w głąb, woda absorbuje barwy, dlatego na większych głębokościach wszystko jest szare, a kolory pojawiają się dopiero w momencie zbliżenia światła latarki. Woda ma jeszcze jedną właściwość - powiększa znajdujące się w niej przedmioty o ok. 25 procent. W wyniku tego przedmioty wydają się być bliżej naszego oka niż są w rzeczywistości. Aby móc zanurkować, trzeba więc pokonać całą tę fizykę.
Akwalung
Wyposażenie nurka składa się z kilku części, a jedną z najbardziej istotnych rzeczy jest skafander. Wykonany zwykle z neoprenu, nylonu lub lycry, stanowi ochronę ciała przed wychłodzeniem. Najczęściej stosowane są skafandry mokre. Ich cechą charakterystyczną jest to, że woda dostaje się do środka poprzez szczeliny zamków błyskawicznych. Ta niewielka ilość wody ogrzewana jest przez ciało i stanowi świetną izolację termiczną. Kolejną ważną sprawą jest butla i automat. Butla zawiera sprężone powietrze, które umożliwia swobodne oddychanie dzięki specjalnej konstrukcji automatu. Szereg jego zapadek i blokad powoduje, iż powietrze podawane jest do ust nurka z odpowiednim ciśnieniem. Nawet jeśli automat zepsuje się, nigdy nie stanie się tak, by nurkowi zabrakło powietrza. Zazwyczaj automat zaczyna podawać powietrze non stop, co chroni przed niebezpieczeństwem utonięcia. Na wypadek, gdyby jednak nie można było go dalej używać, nurek zaopatrzony jest w tzw. alternatywne źródło powietrza. Jest to po prostu drugi automat, a może z niego korzystać także inny nurek, będący w takiej potrzebie.
 |
| Scuba diving Indonesia - Bali - Komodo - Bunaken 2008 |
Mało kto wie jak trudną sprawą pod wodą jest otwieranie oczu. Podczas ćwiczeń ściągania maski, przyszły nurek ma odruch, jakby chciał wyrzucić automat i oddychać swobodnie. Zdarzyć się może, że pasek maski pęknie i zsunie się ona nurkowi z twarzy. W takich momentach łatwo o panikę, która bywa przyczyną wielu sytuacji niebezpiecznych, dlatego też wszystkie kursy przygotowują na każdą taką ewentualność. Kiedy nurek założy na siebie skafander, unosi się na powierzchni wody bez najmniejszego problemu. I choć starałby się zejść pod wodę, jest to niezwykle uciążliwe. By zatem móc zobaczyć świat podwodny, a nie tylko fale rozkołysanego morza, musi ubrać pas balastowy. Składa się on z odpowiednio wyważonych ciężarów ołowianych, nawlekanych na gruby pas i zapinany z przodu. Pas ten nie może być ani zbyt ciężki, ani za lekki, gdyż uniemożliwiłby komfortowe nurkowanie. Dla bezpieczeństwa zapięcie takiego pasa jest proste, by z łatwością można go było odpiąć i w ryzykownych sytuacjach szybko wynurzyć się na powierzchnię. Niestety, mając na sobie tylko skafander i pas balastowy oraz butlę, nurek niechybnie by utonął. I tutaj pojawia się kolejna część sprzętu. Jest nim jacket. Ta pewnego rodzaju kamizelka, może wypełniać się powietrzem z butli. Jeśli napompuje się go za dużo, człowiek zaczyna unosić się w wodzie jak balonik z ciepłym powietrzem w atmosferze. Istotne jest, by za pomocą kamizelki osiągnąć tzw. pływalność neutralną, czyli wtłoczyć do jacketu tyle powietrza, by ani nie opadać w dół, ani nie wynurzać się na powierzchnię. Wtedy już łatwo pływać i podziwiać podwodny świat. Dopełnieniem całego wyposażenia są płetwy oraz komputer z miernikiem.
 |
| Scuba diving Indonesia - Bali - Komodo - Bunaken 2008 |
Granica ludzkich możliwości.
Oficjalny rekord zejścia pod wodę z akwalungiem wynosi 312,25 metrów. Należy do Nuno Gomeza, który dokonał tego 10 czerwca 2005 roku w Dahab. Zejście pod wodę zajęło mu kilkanaście minut, wynurzenie - 12 godzin. Warto dodać, że przy biciu rekordów nurkowanie rekreacyjne przestaje takim być już na głębokości 30 metrów, a zmienia się w techniczne. Specyfiką tego drugiego jest robienie przystanków dekompresyjnych. Charakteryzują się one czasowym zatrzymywaniem się na danej głębokości, by organizm mógł wysycać się z nadmiaru azotu. Ale od początku. Powietrze składa się w 79 procentach z azotu i 21 procentach z tlenu. Pod wodą panuje takie ciśnienie, iż organizm człowieka wchłania tych gazów o wiele więcej niż na powierzchni. By móc dojść do „normalnego" stanu, musi „pozbyć" się tego nadmiaru. Jedynym sposobem jest wydalenie go za pomocą wydychanego powietrza z płuc. Im mniejsza głębokość, tym mniejsze ciśnienie oraz krótsza przerwa. Na tzw. przystanku dekompresyjnym trzeba zachowywać wspomnianą już pływalność neutralną. Gdyby nurek wynurzył się z dużej głębokości w bardzo szybkim czasie, doszłoby do nadmiernego wydzielania gazu w postaci pęcherzyków powietrza, które z kolei uszkodziłby tkanki. Obrazowo mówiąc - organizm ludzki „wygazowałby" się jak butelka wody mineralnej. W najlepszym wypadku zagroziłaby nurkowi choroba dekompresyjna, którą można leczyć, w najgorszym - nastąpiłaby śmierć.
 |
| Scuba diving Indonesia - Bali - Komodo - Bunaken 2008 |
Komu nie wolno nurkować.
Niestety sport nurkowy nie jest przeznaczony dla wszystkich. Nurkowanie obwarowane jest pewnymi regułami. Nie powinny nurkować osoby z chorobami serca, cierpiące na choroby neurologiczne lub związane z uchem środkowym, a także na niedokrwistość, cukrzycę czy padaczkę. Nie wolno też nurkować kobietom w ciąży, osobom z lękiem przestrzeni lub klaustrofobią czy atakami paniki. Nie zaleca się również nurkowania z katarem oraz po spożyciu alkoholu. W pozostałych przypadkach, jeśli lekarz nie widzi przeciwwskazań, warto skorzystać z wrażeń, jakie niesie ze sobą ów sport.
Najbardziej popularnym, jednym z najładniejszych i najłatwiej dostępnym miejscem do nurkowania w naszym regionie świata są rafy Morza Czerwonego (jego egipska część). Bardzo popularna jest także Chorwacja, Skandynawia, Wyspy Kanaryjskie czy Kuba. Zapaleńców należy zaprosić także na rafy Australii czy Oceanii. Niezwykłość świata podwodnego z pewnością nie pozwoli o sobie zapomnieć!
RSS
